Kiedy wymienić tarcze hamulcowe? Grubość minimalna, objawy i koszt

Tarcze hamulcowe wymienia się, gdy ich grubość spadnie do wartości minimalnej wybitej na tarczy (oznaczenie MIN TH), a wcześniej, gdy są pęknięte, głęboko porysowane, przegrzane albo mocno skorodowane. Tak granicę zużycia opisują HELLA w instrukcji montażu tarcz hamulcowych i Brembo w poradniku o sprawdzaniu hamulców. Tarcza hamulcowa to żeliwny krąg przykręcony do piasty, który obraca się razem z kołem. Zacisk dociska do niego z obu stron klocki, tarcie zamienia ruch auta w ciepło, a z każdym hamowaniem ubywa trochę metalu.

Sam przebieg niewiele tu mówi, bo według Hyundaia tarcze wytrzymują czasem 30 000 km, a czasem ponad 100 000 km. Poniżej znajdziesz, gdzie szukać grubości minimalnej, jak mierzy się tarczę, co oznaczają drgania, rdza, rowki i przebarwienia oraz jak docierać nowe części. W APEX Serwis przy ul. Jałowcowej 6 na bytomskich Łagiewnikach (41-909 Bytom) wymiana tarcz i klocków na jednej osi kosztuje od 200 zł robocizny, a przed decyzją mierzymy tarcze mikrometrem.

Jaka jest minimalna grubość tarczy hamulcowej?

Minimalna grubość to wartość wybita na konkretnej tarczy, na przykład 22 mm dla przedniej tarczy 288 x 25 mm w Golfie VII, a nie jedna liczba wspólna dla wszystkich aut. HELLA w informacji technicznej o kontroli grubości minimalnej podaje, że producent wybija ją w milimetrach na zewnętrznej krawędzi tarczy albo na jej środkowej części, przykręcanej do piasty, ze skrótem MIN TH. Według Brembo to granica, poniżej której producent nie gwarantuje właściwej skuteczności hamowania.

Skalę dobrze widać w katalogu Brembo dla Volkswagena Golfa VII 1.4 TSI o mocy 150 KM, produkowanego w latach 2014 - 2021. Przednia tarcza wentylowana o średnicy 288 mm ma nominalnie 25 mm grubości, a jej minimum to 22 mm. Tylna tarcza pełna o średnicy 272 mm ma 10 mm, a minimum 8 mm. Z przedniej tarczy może więc ubyć łącznie 3 mm metalu, z tylnej tylko 2 mm. Ten sam Golf z tym samym silnikiem może mieć z przodu tarcze o średnicy 276, 288, 312 albo 340 mm, zależnie od wyposażenia, z minimum od 21 do 27 mm. Dlatego minimum odczytuje się z tarczy założonej w danym aucie.

Cieńsza tarcza gorzej oddaje ciepło i jest słabsza mechanicznie. Brembo wymienia wśród skutków odkształcenie tarczy, drgania i hałas, a przy częstym hamowaniu w górach także spadek skuteczności hamowania i korek parowy, czyli pęcherzyki pary w płynie hamulcowym.

Jak mierzy się grubość tarczy hamulcowej?

Grubość tarczy mierzy się mikrometrem albo przymiarem do tarcz na powierzchni ciernej, w co najmniej 4 punktach na obwodzie, a o wymianie decyduje najniższy odczyt. Brembo w poradniku o minimalnej grubości zaleca pomiar w minimum 4 różnych miejscach, a HELLA każe przykładać przymiar w kilku punktach na całym obwodzie pierścienia ciernego. Tarcza równa minimum albo cieńsza idzie do wymiany.

Kłopot sprawia rant. Klocek nie sięga samego brzegu tarczy, więc na zewnętrznej krawędzi zostaje wąski pas metalu, którego nic nie ściera. Przyrząd oparty o ten pas pokaże grubość, której powierzchnia cierna już nie ma. ATE w opisie swojego przymiaru do tarcz podkreśla, że kształt szczęk pozwala na dokładny pomiar także wtedy, gdy tarcza ma rant.

Przez szprychy felgi zobaczysz zewnętrzną stronę tarczy. Wyraźny rant, głębokie rowki albo rdzawy pas na powierzchni ciernej to powód, żeby umówić pomiar. Rant sprawdzaj palcem tylko na zimnej tarczy, a wewnętrznej strony bez zdjęcia koła i tak nie obejrzysz. W APEX Serwis mierzymy tarcze mikrometrem przed każdą wymianą i pokazujemy wynik w milimetrach.

Po czym poznać zużyte tarcze hamulcowe?

W kabinie zużytą tarczę zdradzają drgania kierownicy albo pulsujący pedał przy hamowaniu. Rowki, rdzę, przebarwienia i pęknięcia zobaczysz już na samej tarczy, najlepiej po zdjęciu koła.

Drgania kierownicy i pulsujący pedał przy hamowaniu

Drgania, które pojawiają się tylko przy zwalnianiu, to sygnał, żeby sprawdzić tarcze pod kątem bicia i różnic grubości. Brembo w opisie swojego zestawu pomiarowego wyjaśnia, że gdy bicie nowej tarczy przekracza wartość producenta, po kilku tysiącach kilometrów mogą pojawić się wibracje podczas hamowania. Tolerancje liczy się w setnych częściach milimetra (HELLA podaje orientacyjnie 0,07 mm), więc bicie mierzy się czujnikiem zegarowym na zamontowanej tarczy, a nie na oko.

Jedną z przyczyn jest rdza albo brud na piaście. Według tabeli usterek Ferodo tarcza nie przylega wtedy równo, klocek ściera ją nierówno, a różnice grubości dają drgania i hałas. Dlatego przy wymianie piastę czyści się z rdzy, tak jak każe HELLA. Drgania, które czujesz także bez hamowania, mają inne źródła, opisane we wpisie o drganiach kierownicy podczas jazdy.

Głębokie rowki i rysy na powierzchni ciernej

Brembo każe wymienić tarczę, gdy pojawią się na niej głębokie koliste rysy. Wśród przyczyn takich rowków tabela Ferodo podaje piasek i brud, które dostały się między klocek a tarczę, oraz klocek starty do stalowej płytki, który trze metalem o metal. W obu przypadkach Ferodo zaleca wymianę tarcz razem z klockami.

Rdza na tarczach, zwłaszcza tylnych

Cienki nalot rdzy po deszczu albo myjni jest niegroźny i znika po kilku hamowaniach. ADAC pisze, że na mokrej tarczy rdza pojawia się bardzo szybko, a kilka mocniejszych hamowań w czasie jazdy zwykle zdejmuje nawet uporczywy nalot. Jeśli jednak na powierzchni ciernej zostaje rdzawy pas albo większe matowe miejsce, ADAC uznaje to za uszkodzenie od postoju, które wymaga naprawy.

Rdza szczególnie dokucza autom, które długo stoją, i tylnym tarczom, bo tylna oś jest przy hamowaniu mniej obciążona. Według ADAC hamulec tarczowy używany zbyt rzadko łapie rdzę i może wymagać wcześniejszej wymiany. Zimą dochodzi sól drogowa, którą ADAC wymienia obok wilgoci jako przyczynę korozji prowadzącej do nieodwracalnych uszkodzeń.

Niebieskie przebarwienia po przegrzaniu

Niebieskawe, fioletowe albo ciemnoszare przebarwienia to według Brembo ślad przegrzania. Producent tłumaczy, że takie kolory oznaczają zmianę struktury metalu i spadek jego wytrzymałości, a w poradniku o sprawdzaniu hamulców każe wymienić tarczę z ciemnymi przebarwieniami albo niebieskimi kropkami na powierzchni roboczej. Przyczyną bywa długie hamowanie na zjeździe, zbyt mocne hamowanie świeżo założonych części albo blokujący się zacisk, który cały czas dociska klocek. Na długich zjazdach Brembo radzi zwalniać silnikiem, na niższym biegu.

Pęknięcia, zwłaszcza w tarczach wentylowanych

Pęknięta tarcza nadaje się wyłącznie do wymiany. Tarcza wentylowana ma dwie powierzchnie cierne, a między nimi komorę z łopatkami albo filarami, przez którą przepływa chłodzące powietrze. Ferodo opisuje promieniowe pęknięcia z niebieskimi punktami w miejscach kanałów wentylacyjnych jako skutek przeciążenia hamulców, na przykład jazdy przeładowanym autem w górach. Brembo ostrzega, że pęknięcia termiczne mogą się rozprzestrzeniać, aż tarcza niespodziewanie pęknie.

Co ile kilometrów wymienia się tarcze hamulcowe?

Tarcze wymienia się średnio co 40 000 - 80 000 km według Hyundaia albo przy co drugiej wymianie klocków według Brembo, ale termin wyznacza pomiar grubości, a nie licznik. ADAC podaje dla całego układu klocków i tarcz 40 000 - 120 000 km i dodaje, że trwałość zależy od stylu jazdy, auta i tras. Hyundai zauważa, że jazda po mieście z częstymi postojami obciąża hamulce bardziej niż autostrada, więc codzienne korki między Bytomiem a Katowicami skracają życie tarcz.

Licznik traktuj jako przypomnienie o kontroli. HELLA zaleca sprawdzać grubość regularnie, w najcieńszym miejscu tarczy, na przykład przy każdej wymianie klocków. Ile wytrzymują same klocki, opisaliśmy we wpisie kiedy wymienić klocki hamulcowe.

Czy tarcze wymienia się razem z klockami?

Tak, nowe tarcze zawsze montuje się z nowymi klockami i parami na całej osi. HELLA pisze wprost, że tarcze wymienia się parami, na całej osi i z nowymi klockami. Tak samo zaleca Ferodo, a Brembo dodaje, że drugą tarczę wymienia się nawet wtedy, gdy poniżej minimum zeszła tylko jedna.

W drugą stronę ta zasada nie obowiązuje. Nowe klocki możesz założyć na stare tarcze, jeśli mają co najmniej grubość minimalną i nie są pęknięte, przebarwione ani głęboko porysowane. Hyundai zwraca uwagę, że na zużytej tarczy nowy klocek nie przylega idealnie, co pogarsza hamowanie.

W aucie z elektrycznym hamulcem postojowym przed wymianą tylnych tarcz i klocków układ trzeba przełączyć w tryb serwisowy komputerem diagnostycznym. TRW ostrzega, że tłoczka w takim zacisku nie wolno cofać przez wkręcanie, jak przy hamulcu ręcznym na linkę, bo uszkadza to jego mechanizm.

Jak docierać nowe tarcze i klocki?

Nowe tarcze i klocki dociera się łagodnym hamowaniem przez pierwsze 200 - 300 km, bez długich i mocnych hamowań. Taki dystans podaje HELLA w instrukcji montażu, Brembo mówi o około 300 km krótkich i delikatnych hamowań, a Ferodo o 200 km bez zbyt mocnego hamowania. HELLA radzi też wykonać pierwsze hamowania przy niskiej prędkości, bo świeżo założone hamulce mogą działać nieco słabiej niż zwykle.

Docierania nie przyspieszysz serią ostrych hamowań. Brembo ostrzega, że gwałtowne hamowanie przegrzewa nowe tarcze i klocki, a Ferodo wiąże niebieskie, fioletowe i złote przebarwienia tarcz właśnie ze złym docieraniem. Po wymianie w APEX Serwis wykonujemy na placu kilka hamowań próbnych z prędkości 50 km/h, a dalej obowiązuje zalecenie producenta części. Jeśli nowe hamulce piszczą, zajrzyj do wpisu o piszczących hamulcach.

Ile kosztuje wymiana tarcz hamulcowych w Bytomiu?

Wymiana tarcz i klocków na jednej osi kosztuje w APEX Serwis od 200 zł robocizny, zarówno z przodu, jak i z tyłu. To ceny brutto z cennika napraw. Części wyceniamy osobno po podaniu marki, modelu i rocznika auta, zawsze przed naprawą.

Ceny części to orientacyjne widełki z naszej strony usługi, a dokładne zależą od modelu. Przy zaciskach elektrycznych i wielotłoczkowych praca trwa dłużej i robocizna bywa wyższa, dlatego kwotę dla takiego auta podamy przez telefon. Pozostałe prace przy hamulcach znajdziesz na stronie układu hamulcowego.

Umów wymianę tarcz w APEX Serwis

Kierownica drży przy hamowaniu, na tarczy widać rant albo rdzawy pas, a może nikt od dawna nie mierzył tarcz? Zadzwoń pod 505 072 565, podaj markę, model i rocznik, a powiemy, ile zapłacisz za części i robociznę. Przed wymianą zmierzymy tarcze i pokażemy wynik.

APEX Serwis działa Pon-Pt 8:00 - 18:00 przy ul. Jałowcowej 6 na bytomskich Łagiewnikach, dojazd od ul. Armii Krajowej 7. Mapę dojazdu znajdziesz na stronie kontaktu.

Najczęstsze pytania o wymianę tarcz hamulcowych

Poniżej odpowiadamy na pytania, które kierowcy zadają przy kontroli tarcz. Dotyczą wymiany jednej tarczy, pęknięć, badania technicznego, aut hybrydowych, tarcz nacinanych i czasu naprawy.