Wypalanie DPF. Jak przebiega regeneracja filtra i co zrobić, gdy świeci kontrolka

Wypalanie DPF to spalenie sadzy zebranej w filtrze cząstek stałych (DPF), które sterownik silnika uruchamia sam podczas jazdy, gdy filtr zapełni się do ustalonego poziomu. Tak opisuje to HELLA w materiale technicznym o filtrze cząstek stałych. Ten sam proces kierowcy nazywają regeneracją DPF, a Toyota w swoich materiałach samooczyszczaniem filtra. Żeby wypalanie się udało, silnik musi przez kilkanaście albo kilkadziesiąt minut pracować pod obciążeniem. W korkach i na krótkich trasach to się nie zdarza, więc filtr się zapycha i zapala się kontrolka.

Poniżej wyjaśniamy, jak przebiega regeneracja, po czym poznać, że auto właśnie wypala filtr, jak jechać, żeby zgasła kontrolka, i kiedy zostaje już tylko serwis. W APEX Serwis przy ul. Jałowcowej 6 na bytomskich Łagiewnikach (41-909 Bytom) wymuszona regeneracja DPF kosztuje od 150 zł, a odczyt zapełnienia filtra w ramach diagnostyki komputerowej od 80 zł. Zadzwoń pod 505 072 565, żeby umówić termin.

Jak przebiega wypalanie filtra cząstek stałych

Filtr cząstek stałych to ceramiczny wkład o budowie plastra miodu, pokryty metalami szlachetnymi, schowany w układzie wydechowym. Sadza osiada na ściankach kanałów, a czujnik ciśnienia przed filtrem i za nim pokazuje sterownikowi, jak bardzo spaliny są dławione. Gdy sadzy jest za dużo, sterownik zaczyna regenerację.

Sama sadza spala się wolno. Według przeglądu technologii regeneracji w serwisie DieselNet szybko i do końca utlenia się dopiero w temperaturze około 600 °C, czyli wyższej, niż mają spaliny przy spokojnej jeździe. Część sadzy dopala się sama przy wyższej temperaturze spalin (Volkswagen podaje, że regeneracja pasywna zachodzi w 350 - 500 °C). Resztę sterownik usuwa aktywnie.

HELLA opisuje dwa rozwiązania. W systemie bez dodatku do paliwa, typowym dla niemieckich producentów, sterownik przesuwa moment wtrysku i podaje dodatkową dawkę paliwa, która podgrzewa filtr. W systemie z dodatkiem (Peugeot, Citroen, niektóre modele Forda, Mazdy, Volvo i BMW) płyn z osobnego zbiornika obniża temperaturę spalania sadzy do 450 °C. W obu przypadkach wypalanie odbywa się zwykle podczas jazdy trasą, mniej więcej co 400 - 800 km.

Po czym poznać, że auto właśnie wypala filtr

Regeneracja nie ma osobnej kontrolki w każdym aucie, ale da się ją wyczuć. Toyota New Zealand w poradniku o filtrze DPF wymienia objawy, które są normalne i nie oznaczają usterki.

Najłatwiej zauważyć podniesione obroty biegu jałowego, około 1 200 obr./min. Silnik brzmi inaczej, z wydechu czuć gorący, inny niż zwykle zapach, a wentylator chłodnicy pracuje. Z rury wydechowej może lecieć biały dym. Spalanie na chwilę lekko rośnie, bo dodatkowe paliwo idzie na podgrzanie filtra.

Jeśli wyczujesz te objawy na parkingu pod blokiem, dokończ jazdę, zamiast gasić silnik. Toyota Polska wyjaśnia, że po przerwaniu samooczyszczania filtra sterownik ponowi próbę przy następnym uruchomieniu, ale przy samych krótkich przejazdach znów jej nie dokończy. Gorącego auta nie zostawiaj też nad suchą trawą.

Dlaczego filtr się zapycha

Filtr zapycha się, gdy auto rzadko jeździ tak, żeby regeneracja mogła się zakończyć. Instrukcja Kii wskazuje dwie przyczyny, czyli wielokrotne przejazdy na krótkich odcinkach i długą jazdę na niskich obrotach. Spaliny są wtedy za chłodne, a sadza zostaje w filtrze.

Toyota New Zealand podaje bardziej namacalne granice. Regeneracja nie rusza przy jeździe z prędkością 20 km/h i mniejszą ani wtedy, gdy silnik pracuje za każdym razem krócej niż 10 minut. To dokładnie profil auta, którym ktoś dojeżdża kilka kilometrów do pracy przez centrum Bytomia. Liqui Moly zwraca uwagę także na częste zatrzymywanie się i ruszanie.

Drugi powód to popiół. Według HELLA popiół ze spalania sadzy zostaje w filtrze i żadne wypalanie go nie usuwa. Część popiołu pochodzi z dodatków w oleju, dlatego do diesla z filtrem stosuje się olej z klas C według sekwencji olejowych ACEA, oznaczany jako Low SAPS (o obniżonej zawartości popiołu siarczanowego, fosforu i siarki). ACEA pisze wprost, że taki olej wydłuża żywotność filtra. Olej dobieramy według normy producenta auta przy wymianie oleju i filtrów.

Objawy zapchanego filtra cząstek stałych

Najczęstszym objawem jest kontrolka filtra cząstek stałych albo komunikat na wyświetlaczu. Instrukcja Kii mówi, że kontrolka zapala się, gdy ilość sadzy przekroczy ustaloną wielkość. Filtr jest wtedy pełny, ale zwykle jeszcze da się go wypalić jazdą.

Jeśli zignorujesz kontrolkę, dojdą kolejne objawy. Kia ostrzega, że długa jazda z zapaloną lampką zwiększa zużycie paliwa, może uszkodzić układ i rozcieńcza olej silnikowy paliwem. Volkswagen pisze, że sadza zbiera się dalej, aż auto przejdzie w tryb awaryjny. Sterownik ogranicza wtedy moc silnika, więc auto wyraźnie słabiej przyspiesza.

Migająca kontrolka filtra to sygnał, żeby nie próbować wypalania na własną rękę. Toyota i Mazda każą wtedy od razu jechać do serwisu, a HELLA pisze, że przy lampce, która nadal świeci albo miga, regeneracja nie jest możliwa. Gdy razem z kontrolką filtra zapali się kontrolka silnika, przeczytaj też nasz wpis o tym, co oznacza świecący albo migający check engine.

Jak wypalić filtr podczas jazdy

Aby wypalić filtr jazdą, rozgrzej silnik i jedź równo, bez zatrzymywania, ze stałą prędkością i na wyższym biegu, aż kontrolka zgaśnie. Dokładne warunki podaje instrukcja Twojego auta i różnią się one między markami. Poniżej zalecenia czterech producentów.

Zatankuj przed wyjazdem. Volkswagen podaje, że regeneracja nie ruszy, gdy w zbiorniku jest mniej niż 1/4 paliwa. Wybierz drogę ekspresową albo autostradę, na której bez trudu utrzymasz stałą prędkość przez pół godziny. Jeśli po takiej jeździe kontrolka zgaśnie, filtr się wypalił. Jeśli świeci dalej, jedź do warsztatu.

Kiedy potrzebna jest wymuszona regeneracja filtra

Wymuszona regeneracja jest potrzebna, gdy kontrolka nie gaśnie po jeździe według instrukcji, gdy miga albo gdy auto weszło w tryb awaryjny. Mechanik podłącza komputer diagnostyczny, odczytuje stopień zapełnienia filtra i kody błędów, a potem uruchamia wypalanie na postoju. Sterownik podnosi wtedy temperaturę filtra, a mechanik śledzi przebieg i wynik na komputerze.

Nie każdy filtr da się w ten sposób uratować. Ross-Tech, producent oprogramowania diagnostycznego, opisuje dla silników grupy Volkswagen granice ilości sadzy i ostrzega, że filtr zapchany powyżej normy kwalifikuje się do wymiany, bo jego wypalanie grozi pożarem auta. Dlatego najpierw odczytujemy zapełnienie, a dopiero potem decydujemy, czy regeneracja ma sens.

Samo wypalenie to połowa pracy. Jeśli filtr zapchał się szybko, szukamy przyczyny w kodach błędów i parametrach pracy silnika na żywo, bo bez usunięcia jej kontrolka wróci. Więcej o tym, co pokazuje odczyt ze sterowników, przeczytasz we wpisie o diagnostyce komputerowej samochodu.

Ile kosztuje wypalanie filtra w warsztacie

W APEX Serwis wymuszona regeneracja DPF na postoju kosztuje od 150 zł. To cena robocizny brutto z VAT 23%. Pozostałe usługi, które zwykle jej towarzyszą, zebraliśmy w tabeli.

Ceny pochodzą ze strony diagnostyki komputerowej w Bytomiu. Jeśli diagnoza pokaże uszkodzony czujnik albo filtr do wymiany, koszt części i robocizny podamy po oględzinach, przed rozpoczęciem prac. Stawki pozostałych napraw znajdziesz w cenniku warsztatu.

Umów wypalanie filtra w APEX Serwis

Świeci kontrolka filtra cząstek stałych i nie gaśnie po trasie? Zadzwoń pod 505 072 565, opisz objawy i podaj model auta. Najpierw odczytamy zapełnienie filtra i kody błędów, potem powiemy, czy wystarczy wymuszona regeneracja. Pracujemy Pon-Pt 8:00 - 18:00 przy ul. Jałowcowej 6 w Bytomiu, a gdy auto jest w trybie awaryjnym i nie chcesz nim jechać, przyjedziemy lawetą.

Najczęstsze pytania o wypalanie filtra cząstek stałych

Zebraliśmy pytania, które kierowcy diesli najczęściej wpisują w wyszukiwarkę, gdy zapali się kontrolka filtra. Odpowiedzi opierają się na instrukcjach producentów aut i materiałach producentów części.